Eylül 25, 2021

Pop müziği bir başkadır

ile admin

Artık 90’lar 2 albümü bizi bir defa daha 90’larda patlayan pop müzik piyasasının içine davet ediyor. Müzikler da isimler de çok tanıdık. İçerisinde Seyyal Taner’den Eda – Metin Özülkü’ye kadar Türk popuna istikamet veren 12 isim var. Ünlü müzisyenler ile 90’lar müzik akımından bugüne kısa bir seyahat yaptık. Seyyal Taner, Seçil, Hazal , Eda ve Metin Özülkü 90’lı yılların bize fotoğrafını çekti.

UHDE SEÇİL: Allah sevgisi üzerine bir müzikti

90’lar Türkçe popunda birinci 10 müzik desek elbet “Uhde” müziği ve klibi yer alır. Çıkış müziği için o periyot tereddüttünüz var mıydı?

Evet haklısınız “Uhde” artık Türk pop müziğinde klasikler ortasına girdi. Bu da beni epeyce keyifli ediyor. Müzik topluluğuna kalıcı bir eser bırakmak herkese nasip olmaz. Bu benim için büyük bir baht. Selim Çaldıran bu şarkıyı bana birinci dinlettiğinde başta çok tereddüt ettiğim doğrudur; zira bu müzik farklı bir müzikti. İlahi bir müzik ve müziğin kelamları şimdiye kadar yapılan müzikler üzere sevgiliye söylenen kelamlar değildi; yani Allah sevgisi üzerine yazılan sözlerdi. Bu şarkıyı okuyunca beni farklı bir yere koyarlar diye endişelerim oldu. Bu müziğin klibiyle Fransa’dan bile ödül aldık. Yani hasılı korktuğum başıma gelmedi. “Uhde” müziği benimle özdeşleşti ve ismimin önüne yerleşti.

Sizde 90’lar müzik algısı nasıl?

90’lar bana nazaran müzik konusunda kaliteli müziğin yapıldığı yıllardı. Birbirinden kıymetli, bilgili, deneyimli müzisyenlerin, aranjörlerin, bestekarların, kelam müelliflerinin olduğu bir periyottu. Sanatkarların birbirlerine bağlı, kimsenin birbirinin kuyusunu kazımadığı samimiyet dolu yıllardı.

Sağlık sıkıntıları nedeni ile müzik hayatınıza orta verdiniz. 90’lı yıllarda şöhreti yakalamış isimler geriye döndüğünde sizce neden eski ünü yakalayamıyor?

Şimdiki Z jenerasyonu denilen jenerasyon farklı biçim müzikler dinledikleri üzere 90’lı yılların müziklerini da dinleseler bile bir fenomenlerin peşinden gidiyorlar. Buda toplumsal medya denilen yayın ağlardan kaynaklı bir durum. Bana nazaran insanlarımız kaosu çok seviyor bu baş yapısı değiştiği vakit herkes hak ettiği yerde olur; lakin o vakitleri da herhalde bizler göremeyiz.

Uhde Seçil

SİBEL ALAŞ: 90’ların kendine has bir biçimi, tutumu, duruşu vardı

90’lı yıllara bir müzik ve klip bıraktınız ki “Adam”… Klibin ve sizin cool duruşunuz bizi çok etkilemiş ve şaşırtmıştı ve tüm benzerlerinden ayrışmıştı. 90 yıllarda farklı olmak nasıldı?

Aslında doksanlı yıllarda herkesin kendine mahsus bir şekli, hali, duruşu vardı. Kimse bir başkasına benzemiyordu. Beni biraz daha ayırt edilebilir kılan şey; kesime daha evvel gibisi görülmemiş bir kliple ve balada yakın bir müzikle girmem olabilir. Sizin değimizle dinleyeni etkileyen, şaşırtan biri olduysam ne memnun bana.

Çalışmalarınız ile daima bir öncesinin önüne geçiyordunuz. Sonra baktık ki üretim gelmiyor ve çok uzun yıllar sonra öteki bir imaj ve stil ile döndünüz. Aradığınızı bulabildiniz mi?

Ne yazık ki üçüncü albümden sonra çok önemli bir sağlık sorunu yaşadım. Bir beyin ameliyatı geçirdim. Sıhhatimi tehlikeye atmamak ismine sakin bir hayat sürmeyi tercih ettim. “Şimdi 90’lar 2” çok özel bir proje.

Bu albümde “Bende Karar Sür” müziği öne çıkan müziklerden niye bu şarkıyı seçtiniz bu albüm için?

“Bende Karar Sür” albümün prodüktörü Hakan Eren’in tercihi. Hakan, dinleyiciyi ve dinleyicinin taleplerini çok iyi bilen bir üretimci. O “Bu şarkıyı söylemeni istiyorum” dediğinde, itiraz etmedim. Gerçek yapmışım, sonuç ortada.

Sibel Alaş

EDA ÖZÜLKÜ: Arkadaşımızı defnettikten sonra müzik besteledik

Müziklerde tekerleme akımı ile akıllarda kalma popülerliğine girmeden 90’lı yıllardan günümüze geldiniz. Artık birebir kelimeyi bir müzikte daima tekrarlamadan,özellikle genç kuşağa sevdirmek güç mu?

Devir periyot nakaratlardaki anlayışlar değişir.Müziğin içerisinde birçok anlayış değişiyor. Mesela eski müziklerde introlar daha uzun münasebetiyle bir sözün tekrar edilmesine olumlu ya da olumsuz bir bir şey söyleyemem; lakin kıymetli olan yakışması. Yakışıyorsa, on sefer da tekrar edilebilir; ancak yakışmıyorsa iki sefer bile fazla gelir.

Metin Beyefendi bu albümde seslendirdiğiniz “Seninle Olmak Var Ya” müziği Türk popuna bırakılan miras. Eda Hanım ile bu şarkıyı yazarken bir anınız var mı öğrenmek isteriz?

“Seninle Olmak Var Ya” bizim için de çok özel olan birinci 10 müziğimiz ortasında yer alır. Hayatın içinden çıkan bir müzik, o yüzden çok sevildiğini düşünüyorum. Arkadaşımızı defnedip, meskene geldikten sonra halının üzerinde otururken çıkan bir müzik; sade, doğal, içten. Bu nedenle sanırım hala çok sevilen bir müzik. Bizim bu müzikten daha çok sevdiğimiz, Metin’in bana çıkma teklifi ettiği periyotta yaptığı üç tane müzik var mesela.. Daha onlar hiç gün yüzüne çıkmadı, onlar da çok özel müzikler.

Hangi müziğinizi bir diğerine vermez ya da cover için müsaade vermezsiniz. Bu türlü bir müziğiniz varsa, özelliğini ve nedenini öğrenmek isterim.

Genel olarak hiçbir müziğimiz için bu türlü bir niyetimiz yok. Metin’in bana çıkma teklifi ettiği devirde yaptığı üç tane şarkıyı sizin bu sorunuzla hatırlamış olduk; tahminen önümüzdeki günlerde bizim için çok özel olan bu müzikleri yaparız.

Eda – Metin Özülkü

METİN ÖZÜLKÜ: Fütursuzca yaşıyoruz

90 yılların en değerli müziklerine imza attınız. Yazdınız, bestelediniz bilhassa aranje ettiniz. Birçok ismide yapıtınız ile üne kavuşturdunuz. Bu manada bu soruya en yerinde karşılığı sizden alacağım. 90’lı yılların Türk popundaki sırrı neydi?

Türkiye’de devir dönem farklı müzik tipleri insanları tesiri altına almıştır. 60’ların başında yabancı müziklere Türkçe kelam yazma ile başlayan tanınan çok sesli müziğin bizim topraklarımıza girmesi ile birlikte; Fecri Ebcioğlu, Erol Büyükburç, Sezen Cumhur Önal, İlham Gencer o periyodun öne çıkan isimleri oldu. Daha sonra 70’lerle birlikte Türkçe bestelere kelamlar yazılmaya başlandı; Erol Evgin, Füsun Önal, Seyyal Taner üzere müzikçilerin da başrol oynadığı bir devir geçti. 70’lerin ikinci yarısından itibaren Türkiye’yi arabesk müzik tesiri altına aldı, bu da insanların güzeline gitti. 80’li yılların başından itibaren beşerler taverna müziği dediğimiz fantezi müziğin tesiri altında kaldı. Sonra 80’lerin sonu itibariyle 90’lar müziği başladı. 90’ların çok sevilmesinin nedeni; hem yöresel müziğimizin hem makamsal müziğimizin hem de batıdan gelen çok sesli polifonik ve soundlar eşliğinde yapılan müziğin karışımından oluşması.. Bu nedenle müzik tarihimizde 90’ların özel bir yeri olduğuna inanıyorum.

2020’ye geldiğimizde hiçbir şey eskisi üzere değil. Bir müzik patladı dediğimiz de aylarca dinlerdik artık neden bu hazzı yaşayamıyoruz?

Artık hiçbir şey eskisi üzere değil, bu her şeyi açıklıyor aslında.. Hayat çok daha hızlandı, tüketim çok daha fütursuzca, arkasında neleri bıraktığımızı düşünmeden bir hayat sürüyoruz. Artık herkes günlük ve anı yaşıyor. Bu müziğe ve sanata da yansıdı. Müzikler evvelden özenerek tüketilirdi. Evvelden çok sevdiğim bir şarkıyı üst üste dinlemezdim ki bıkmayayım diye, artık aylarca dinleyemiyoruz müzikleri.

Günümüzde atarlı sarfiyatlı diye tabir edilen sevgiliye söylenen gidersen git umrumda değil söylemi var. Siz Türk popuna çok değerli müzikler bıraktınız. Bu akımı nasıl buluyorsunuz?

Evet, günümüzde atarlı sarfiyatlı müziklerin sayısı bir oldukça fazla. Bu ömür biçimimizden kaynaklı; lakin 90’larda da atarlı masraflı müzikler tercih eden sanatkarlarımız vardı. Mesela Ajda Pekkan bunlara bir örnek. Her vakit için müziklerinde güçlü bir bayandır; “Kapı açık gerini dön ve çık” der. Hasebiyle atarlı müziklerin sayıları artık daha fazla; zira herkes fikrini anında söylüyor, süzgeçten geçirmeden söylüyor bu da müziklere yansıyor

Müziklerde tekerleme akımı ile akıllarda kalma popülerliğine girmeden 90’lı yıllardan günümüze geldiniz. Artık tıpkı kelimeyi bir müzikte daima tekrarlamadan, bilhassa genç kuşağa sevdirmek güç mu?

Tıpkı kelimeyi bir müziğin içinde kullanmak ya da kullanmamakla ilgili 90’lar ve bugün ortasında bir kıyaslama yapmak istemiyorum; zira müziklerin kendi trafiği ve matematiği oluyor. Melodik olarak bir mana katıyorsa, şarkıyı perçinliyorsa, müziğin tesirli olmasını sağlıyorsa bence hiçbir sakınca yok. 90’larda da sakıncası yoktu, artık de yok. Ben hiç gereksiz yere tıpkı kelimeyi yüz defa söylersem daha çok sevilir, daha çok fiyat diye bir fikir üslubu içinde olmadım. Bu formda çok tekrardan ötürü tutmuş müzikler var mı? Var. Çok tekrardan sıkıldığımız müzikler var mı? O da var. Hasebiyle her müziğin kendi matematiğine uygun kelamları ve melodisi olması gerekir.

Sizden müzik isterken “Bana şöyle 90’lar havasında bir müzik yazsanız” diye, talepte bulunan var mı? Varsa yanıtınız ne oluyor?

Müzik siparişi veren yorumcu arkadaşlarım benden bu türlü bir şey istemedirler. Genelde o denli istekleri olanlar cover yapmak istiyorlar. Cover’ların en hoş yanı da o vakitlerde 30 – 40 milyon kişiyi tesiri altına alan müzikler,yeni düzenlemeleriyle çok çok büyük kitlelere ulaşıyor. Bu da bir bestekar için çok hoş bir his.

SEYYAL TANER: Ben kalbim ile müzik yaptım

Sanat hayatınıza 70’li yıllardan beri devam ediyorsunuz. Tüm bu sürece baktığınızda Türk pop müziği sizce altın devrini neden 90’lı yıllarda yaşadı. Bu devri ayıran neydi?

Bana nazaran müziğin periyodu olmaz. Ben müziği 70’ler 80’ler 90’lar 2000’ler diye ayırmıyorum. Müzik her devir yapıldı, son derece mükemmel bir şey ve daima yapılacak. Devirler ortası ortada ki tek fark özel TV’ler, dijital formatlar girdi hayatımıza ve hasebiyle müzik daha yaygınlaştı. Bu yüzden 90’lar biraz daha hareketli bir devir üzere geliyor.

Batı müziğini benimsediğiniz kadar lokal enstrümanları da daima müziklerinizde duyduk. Günümüzde lokal enstrümanların çok tercih edilmemesini neye bağlıyorsunuz?

Ben tüm mesleğim boyunca doğu ile batı müziğini birleştiren sentez müzikler yapmaya çalıştım. Hala da o denli yapmaya çalışıyorum hasebiyle bu topraklara ilişkin enstrümanları, bizim kendi öz enstrümanlarımızı, öz seslerimizi kullanmak benim daima içimde var olan bir durumdu.. İşte benim farklılığım da burada yatıyor.

Okuduğunuz müzikler tekrar gündemde coverlarını dinleyince ne hissediyorsunuz?

Ne kadar hakikat şeyler yaptığımızı anlıyorum tekrar tekrar dinleyince şimdilerde; zira o yapılanların şu anda bir gereksinim olduğunu görüyorum. Bu beni keyifli ediyor.

Müziğe orta verdikten sonra tekrar albüm çıkardınız; lakin müziğe orta verdiğiniz 90’lı yılların ortasından çok sular akmıştı. Sizi bu manada en zorlayan neydi?

Ben kalbi ile müzik yapan bir müzisyenim. Hasebiyle kalplere çok çabuk ulaşıyorum. Kalpten kalbe giden yolların sanatkarı oldum ve bu benim özelliğim oldu. Hiçbir vakit zorlanmadım. Benim yaptığım her iş yerine ulaşmıştır bugüne kadar.

Seyyal Taner

HAZAL: Maddi manada sömürüldüm

90’lı yıllarda yıldızı en parlayan isimlerin arasındaydınız. Birçok yıldızı parlayan isim daha sonra çok üretmedi. Siz de neden bu kervana girdiniz?

2000’li yılların başında çoğalan korsan cd satışları, sonrasında internetin yaygınlaşması ve yasal olmayan indirmeler müzik şirketlerini üretemez hale getirdi ve bölümde yap – getir devri başladı. Haliyle, ekonomik olarak güçlü olan beşerler albüm yapabildi. Ben bu dala girdiğimde çok deneyimsiz ve çok iyi niyetliydim. Maddi manada sömürüldüğümü çok geç fark ettim. En mütevazı albümün üretim ve tanıtım bütçeleri hakkında; artık herkesin üç aşağı beş üst bir fikri vardır sanırım. Fiziki satışlardan kazanamayan üretim şirketlerinin tek gelir kaynağı telif ve menajerlik fiyatları oldu. Emin olun ben de dahil olmak üzere 90’larda başarılı olan pek çok sanatçı, ürettiği halde yalnızca bu sebeplerden dinleyiciye ulaşamadı. Kliplerimiz yayınlanmadı, bir sürü vasat müzik saat başı çalarken, 2-3 vefalı radyo dışında müziklerimiz çalınmadı.Bunu da pop müziğin son 15 yıldaki tekdüzeliğine bağlıyorum. Beşerler içi boş kelamlardan ve daima birebir ritimle yürüyen melodisi birbirine benzeyen müziklerden bıkmış. Ben de bıktım şahsen.

Neden Türk popu eski altın çağını yaşamıyor?

Vakit geçiyor, dünya değişiyor. Sosyolojik açıdan bakarsak ömür biçimlerimizi, hayata bakışımızı, kıymetlerimizi değiştiren pek çok öge var. Nasıl ki 80’lerde köyden kente göç sonucunda arabesk müzik patladıysa, 2000’li yıllardan sonra da teknolojinin süratli gelişimi, medya bağlantı araçlarının çoğalması, internet ve toplumsal medyanın yaygın kullanımı üzere daha rekabetçi, daha bencil, maddiyatı ön planda tutan, kazanmak için kırıp dökmekten kaçınmayan, kalbi sertleşmiş insanlara dönüştü toplum. Tahminen sound olarak gelişmiş; lakin derinliksiz kelamları olan, melodik yapısı güçlü olmayan, gelgeç müzikler üretildi. Artık 90’lardaki hayatlar yok, o sevgi dolu, naif, samimi beşerler yok; münasebetiyle o müzikler da yok. Bir gün beşerler tekrar sevgiye, hürmete, dostluğa, inanca, samimiyete, birlik beraberliğe, paylaşmaya paha verirlerse tahminen daha hoş müzikler yazılır ve yeni bir altın çağ başlar. “Bazı Müzikler Şanstır”

Albümde “Elden yar Olmaz” isimli müziğiniz ile eşlik ettiniz? Bir devir, bu müzik ile yatıp kalktı. Bu müziğin sizin için kıymeti nedir?

Kimi müzikler, birtakım yorumcular için büyük bir talihtir. Bu müzik da benim için o denli. Müziğin klibinin yayımlandığı gün 100.000 adet albüm siparişi almıştık, şirkette bir bayram havası esmişti. Bir sefer müziğin kelamlarına çok inanıyorum ve o denli de yaşıyorum.

Kaynak: YeniŞafak